„En jak nauka” to cykl rozmów z uczonymi, ekspertami w różnych dziedzinach, na tematy, które dotyczą świata nauki. Chcemy zrozumieć zasady i metody, którymi nauka się posługuje. Zderzamy się z wyzwaniami, jakie przed nią stają i zmaganiami uczonych, by jak najprecyzyjniej wyjaśnić i opisać rzeczywistość. Nie obywa się bez dyskusji o nowych odkryciach i uznanych teoriach, które być może wymagają weryfikacji. Szczególnym zainteresowaniem obdarzamy naukowe koncepcje, które starają się wyjaśnić pochodzenie Wszechświata i życia, w tym człowieka. Szukamy argumentów zarówno ZA, jak i PRZECIW nim. Sprawdzamy też, w jaki sposób nauki przyrodnicze i ścisłe oddziałują na kulturę i życie codzienne. A przede wszystkim mamy przyjemność wglądu w świat, do którego nie zawsze jest dostęp i spotkań z naukowcami, którzy są naszymi po nim przewodnikami.
YouTube
W ostatnim odcinku rozmowy z profesorem Stanisławem Karpińskim, biologiem molekularnym i fizjologiem, poruszamy temat stanu nauki w Polsce. Przypomnijmy, że ze względów politycznych ten wybitny uczony został zmuszony do opuszczenia Polski za czasów PRL i wrócił dopiero w 2008 roku jako uznany naukowiec. Pan Profesor to odkrywca kilku fenomenów u roślin m. in. mechanizmu molekularno-fizjologicznego, świetlnej pamięci komórkowej czy powierzchniowej komunikacji świata roślinnego (o tym w poprzednim odcinku).
Jest autorem wielu wdrożonych patentów oraz ponad 110 artykułów drukowanych w najbardziej renomowanych pismach naukowych na świecie z ogromną liczbą cytowań. Piastuje liczne funkcje, między innymi w 2012 roku był sekretarzem stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Był członkiem Narodowej Rady Rozwoju przy Prezydencie RP. Od trzech lat jest w radzie Narodowego Centrum Nauki.
Profesor Karpiński doktorat uzyskał w Szwecji, a potem wykładał na wielu uniwersytetach w Europie i w Ameryce Północnej. Jego spojrzenie na naukę jest holistyczne. Między innymi z tego powodu pytamy Pana Profesora o to, jak postrzega sytuację, z jaką stykają się polscy uczeni, jak są wynagradzani, jak kształtują się relacje na uczelniach, czy nastroje tam panujące inspirują do prowadzenia badań, jak wygląda sposób przyznawania grantów i dlaczego w dziedzinie biologii nie przyznano jeszcze Nagrody Nobla dla któregoś z naszych rodaków. To niezwykle poruszająca diagnoza stanu nauki w Polsce.
Ale zaczynamy ten odcinek rozmowy od kwestii stricte biologicznych przywołując niezwykle ciekawy wątek, w którym nasz gość opowiada o sposobie komunikowania się roślin na łące. Porównuje go do sieci teleinformatycznej. Właśnie to biologiczne zjawisko prawdopodobnie zainspirowało twórców różnorakich aplikacji internetowych wykorzystujących ten fenomen flory. Pytamy też o mutacje losowe i ukierunkowane, a w konsekwencji o wartość niektórych założeń teorii ewolucji. Na trzecią i ostatnią część rozmowy z profesorem Stanisławem Karpińskim zaprasza Mira Jankowska.
Pozostałe podcasty z cyklu „En jak nauka” można znaleźć na naszym profilu na platformie Soundcloud, oraz w serwisie YouTube.
